Adrie MouthaanDoor de conservator Adri Mouthaan is een unieke collectie gezichten in en op Papendrecht opgebouwd. Het vroegste werk hierin is een romantisch gezicht op de heerlijkheid Papendrecht door Willem de Klerk (1818-1876).

Dordtsche impressionisten

De kern ligt echter bij de Dordtsche impressionisten uit het eind van de 19de eeuw en eerste helft 20e eeuw. Deze groep kunstenaars werkten bij het Teekengenootschap Pictura. Kenmerkend voor hun stijl is de combinatie van luchten en de rivier, met de wisselwerking van beiden. Door de ligging van Dordrecht en haar buurgemeenten op de kruising van de grote rivieren is er sprake van een speciaal licht wat zij hebben geprobeerd vast te leggen in hun werk.

De vaak ruwe beweeglijke watervlakken staan tegen een fel blauwe lucht met witte wolken. Of de loodgrijze regenluchten weerspiegelen in een donker rivieroppervlak.

Marinus Reus

Een meester in het vangen van deze impressies was Marinus Reus, waarvan een aantal topwerken zich in de collectie bevind. De emoties die de rivier en het landschap bij hem opriepen zette hij zo direct mogelijk om in verf. Soms met de verf zo uit de tube, ongemengd geboetseerd op het doek. De weidsheid die hij weet uit de beelden bij een schilderij als “Het gezicht op de Molenpolder” is door geen kunstenaar zo uitgebeeld. Ook de “Griendschuit in sloot” geeft een sensatie van werk en beweeglijkheid in combinatie met het verstilde landschap. Het meest verstilde is wel de impressie van de boom in het Merwesteijn park. Het volle zomergroen van de boomtak weerspiegeld in de stille Singel. Het werk straalt letterlijk de rust uit.

Dordrecht was rond 1900 nog steeds de stad van de houthandel en de balkengaten. Dit waren aparte ”havens” waar de houtvlotten te wateren werden gelaten. De sappen uit de gevelde bomen spoelden er zo uit, waardoor het hout bij bewerking minder snel kromtrok. De houtvlotten lagen gemiddeld een jaar in deze gaten en vormden een uitdaging voor Reus. De horizontale donkere massa van de stammen, strak tegen elkaar, afgezet tegen de verticale fijnere lijnen van het gele riet met af en toe een knotwilg. Daarboven de altijd veranderende lucht en soms in de achtergrond de houtzaagmolen.

Een van Reus meest beroemde werken die dit verbeelden is door Mouthaan aangekocht in 1983 voor het museum. Het werk is afgebeeld in vrijwel alle Reuscatalogi en in de jaren 20 bij Pictura verkocht voor 1000 gulden. Een astronomisch bedrag in die tijd. Verder vallen onder deze rubriek werken van Cor Noltee, Bernard Koldewey, Willy Sluiter, Elias Boonen en Daan Muehlhaus.